Vraag 114. Vind het nogal lastig, wil graag zachtaardige volken, maar m.b.t. weerbaarheid t.o.v. de A.H.hink ik op twee gedachten

Vaker hoor ik imkers deze opmerking plaatsen. Ik werk zelf met Buckfastbijen. Op grond van mijn ervaringen met deze bijen en uit de imkerboeken blijkt dat zachtaardigheid ten opzichte van de imker en zijn omgeving los staat van het gedrag van de wachtbijen bij de vliegopening. Alhoewel mijn bijen zeer zachtaardig zijn, vertonen bepaalde lijnen een zeer actief defensief gedrag bij de vliegopening ten opzichte van wespen en Europese hoornaars. Deze volken zijn uitstekend zonder handschoenen te controleren. Je mag dus concluderen dat zachtaardigheid en defensief gedrag bij de vliegopening twee verschillende gedragseigenschappen zijn. 

Vraag 110. Wat gaat de rol zijn van Aziatische hoornaars op het succes van de koninginnenteelt met kleine kernvolkjes? Met andere woorden kunnen we nog wel koninginnenteelt uitvoeren als AH de kleine bevruchtingsvolkjes gaan belagen?

Alhoewel ik de afgelopen 2 jaar slechts drie keer een Aziatische hoornaar gezien heb bij mijn bijenstanden in de Achterhoek weet ik uit ervaring dat de koninginnenteelt zich vooral in de maanden mei en juni afspeelt. Op dat moment speelt de AH nog geen echte rol. De geteelde koninginnen worden meestal kort in apidea's gehouden en gaan vrij snel over naar MiniPlus kastjes. Door ze daar 2 ramen gesloten broed mee te geven en zonodig daarna nog een 3e raam gesloten broed te geven, kunnen deze volken zich goed verdedigen tegen wespen en hoornaars. Het is wel zaak de MiniPlus kasten te voorzien van een kleine ronde vliegopening, het zogenaamde Amelander rondje. Een randvoorwaarde om je volken te behouden is uitsluitend goed bezette volken aan te houden. We zullen meer aandacht moeten besteden aan het versterken van volken, want verzwakte volken worden onherroepelijk het slachtoffer van de AH, indien er meerdere nesten in de nabijheid zijn. De sterke volken zullen vrijwel altijd overleven en opgewassen zijn tegen geringe verliezen van individuele bijen, die ten prooi vallen aan de AH, de EH of wespen. 

Vraag 105. Er moet veel meer bekendheid komen over VSH/varroaresistentie en wat dat betekent voor het aantal varroa's/gezondheid voor het volk. Het valt of staat met goede lijnen en de bevruchting in een gebied waar meerdere imkers VSH bijen houden.

Helemaal eens, daarom ben ik blij met deze opmerking. Indien meer imkers VSH F1-moeren in hun volken hebben zitten, zullen de darren hiervan een positief VSH-effect hebben op de standbevruchte jonge koninginnen in die omgeving. Je kunt echter ook zonder rasbijen werken aan een verbetering van het VSH-SMR gedrag en daarmee de overleving van je bijenvolken door nadrukkelijk de mijtenval te monitoren via de schuifla. Doe dit in juli in de week voor de zomerbehandeling en saneer zo snel mogelijk die koninginnen, die veel mijten laten vallen. 

Indien meer imkers op een simpele manier koninginnen gaan opkweken vanuit eendags hoog VSH-larven, die ze verkrijgen via VSH-telers, dan gaat de wereld er snel anders uitzien. De noodzaak is groot, want over een paar jaar verwachten we een nog gevaarlijkere mijt, namelijk de Tropilaelaps mercedes. Helaas is die mijt nauwelijks te zien en plant ze zich razendsnel voort. 

Over een simpele manier van koninginnenteelt zal ik nog wel een Blogbericht schrijven. Nu nog imkers vinden, die het willen toepassen. 

Ik wens jullie een gezellig weekend en tot het volgende Blogbericht.

Ben Som de Cerff, hobby-imker en docent koninginnenteelt

Auteur van de imkerboeken Bijvriendelijk imkeren 2.0 en Eenvoudig(er) en duurzaam imkeren.