Hoeveel cellen bevat een tienraams spaarkast broedkamer?

Door de efficientie van de bouw van hexagonale cellen zitten er duizenden cellen op een simplexraam. Veel meer waarschijnlijk dan menig imker zich realiseert. Bij gebruik van standaard 5,4 mm kunstraat zitten er op beide kanten samen zo'n 5.400 cellen op een BK-raam. Dat maakt bij een 10-raams BK samen 54.000 cellen. Zou je 5,1 mm kunstraat gebruiken, zoals bij het volk in de onderstaande video, dat zitten er 5.900 cellen op een BK-raam. 

Dat geeft dus 5000 cellen meer. Bij gebruik van een hart-op-hart afstand van 3,5 cm passen er 11 ramen in een BK. Dit geeft bij 5,1 mm kunstraat 64.900 cellen in één broedkamer. Dat is een winst van bijna 11.000 cellen ten opzichte van een 10-raams kast met gewone kunstraat. 

In procenten uitgedrukt geeft dit het volk 20% meer ruimte in die broedkamer. Dit is een substantieel verschil. 

Hoeveel cellen gebruikt een koningin als broednest?

Laten we eens uitgaan van een gemiddelde legcapaciteit van 1500 eitjes per dag. Na het leggen van een eitje zal het 21 dagen duren voor de jonge bij de cel verlaat, de cel poetst en de cel opnieuw belegd kan worden. In die drie weken legt de koningin dus 21 x 1.500 = 31.500 eitjes. Bij een goede koningin met een legcapaciteit van 2.000 eitjes legt zij 42.000 eitjes in drie weken. 

Dit alles blijkt perfect te passen in een éénbaksbroedkamer. Er blijft een aantal ramen over voor de opslag van honing en stuifmeel. Bij gebruik van 5,1 mm kunstraat en 11 raams bakken is het overschot aan ruimte aanzienlijk meer dan bij 5,4 mm kunstraat en 10 ramen in een BK. Echter in alle gevallen toch voldoende voor het continue kennen leggen van eitjes. 

Bijkomend voordeel voor de bijen is de betere warmtehuishouding in het compacte broednest. Goede broedwarmte komt de bijengezondheid ten goede en werkt met goede voeding ook levensduurverlengend. Een betere warmtehuishouding werkt de voortplanting van de mijten tegen, want zij tieren welig bij lagere broedtemperaturen van 32 a 33 graden Celcius (volgens een studie van Hayo Velthuis en Bernard Kraus). 

Zitruimte en honingopslag

Doordat de BK volledig gebruikt wordt door het broednest en slechts in beperkte mate voor de opslag van stuifmeel en honing, zal alle honing naar boven verdwijnen en in de hk's terecht komen. Door tijdig steeds hk's boven toe te voegen voorkom je overbevolking in het broednest, waardoor de koningin vrij haar gang kan gaan met het leggen van eitjes en het verspreiden van haar feromonen. Dit onderdrukt de zwermstemming en het ontstaan van eileggende werksters. 

Hoeveel honing kunnen dergelijke eenbaksvolken binnenhalen?

In deze video zie je waar bijen toe in staat zijn ook zonder te reizen. In dit typische Achterhoekse landschap met bossen en weilanden vinden ze blijkbaar voldoende dracht. Door het biologische melkveebedrijf van boer Harmsen-Bakker op pachtgronden van Natuurmonumenten zijn de weilanden geen groene oases, maar vormen paardenbloemen, witte en rode klaver en chicorei een welkome aanvulling voor vlinders en insecten. Hier krioelt het van de insecten, die samen met de honingbijen zorgen voor een optimale bestuiving van de bloemen, die vervolgens vruchten en zaden leveren voor vogels, zoogdieren en de mens. Het injecteren van mest wordt hier niet toegepast, door met water verdunde mest eenmalig in het voorjaar uit te rijden en te verspreiden op de bovenlaag blijft het bodemleven behouden. 

De voordelen van het eenbaksimkeren

Eenbaksimkeren kun je in tal van verschillende typen bijenkasten, zoals de TBH, de Dadantkast, de Golzkast, de Topkast, de Nederlandse Natuurbouwkast en uiteraard ook met de meest gebruikte spaarkast. 

Met het eenbaksimkeren simplificeer je het imkeren en beperk je de mogelijkheden om de fout in te gaan als imker, zoals met moeren zoeken en zwerm- en redcellen zoeken. Het is veel eenvoudiger imkeren met een broednest van 10 of 11 ramen dan met 20 ramen en twee broedkamers. 

Veel beginnende imkers stoppen er na twee of drie jaar weer mee, omdat ze in jaar 2 en 3 tegen allerlei tegenslagen aanlopen. Een flink deel van die tegenslagen worden veroorzaakt door genoemde probleempjes. 

Heb je ook gunstige of ongunstige ervaringen met het eenbaksimkeren? Laat dan eens een reactie achter bij dit blogbericht. 

Ben Som de Cerff, hobby-imker en docent bijenteelt