Raatvernieuwing is een goede manier om de bijenvolken te verlossen van verontreinigingen van oude raat met vervellingen van larven en poppen, virussen en bacterien. De oude raten kun je omsmelten via een zonnewas- of stoomwassmelter. Bij zo'n 5 tot 10 volken loont het zeker de moeite van het opsparen van gesmolten was. Oude raten moet je niet lang bewaren, want dan vallen ze ten prooi aan wasmotten, dus gelijk de smelter in. 

Na de zonne- of stoomwassmelter filter ik de blokken aangevuld met zegeltjeswas nog eenmalig in een au bain marie wekketel, hierin zit de was eerst in een schone pantybroek om alle ongerechtigheden eruit te filteren (zie foto's). 

De wasblokken kun je wel lang bewaren en op den duur samenvoegen met de wasblokken van andere collega-imkers, zodat je ze gezamenlijk kan laten omzetten tot prachtige nieuwe kunstraat. Zoek wel collega-imker(s) uit, die dezelfde manier van varroabestrijding toepassen, want als je chemievrij behandelt (bijvoorbeeld met mierenzuur of VarroMed) dan wil je natuurlijk geen Armitraz in je kunstraat krijgen. Mocht je wel harde chemische middelen gebruiken, maak dan maar kaarsen van je was en gebruik uitsluitend zegeltjeswas voor de nieuwe kunstraat. 

Ik besteed de verwerking van wasblokken tot nieuwe kunstraat uit. Ga je echter zelf aan de slag dan moet je de wasblokken aan de onderkant nog een keer schoon schrapen en nog één keer smelten en filteren. Daarna is het voldoende schoon om zelf kunstraat te kunnen gieten. 

Houd tevens raat, dat slecht uitgebouwd wordt of snel smelt rondom de bedrading of raat met veel hagelschot uit je waskringloop. Er lijken nog steeds vellen kunstraat met verkeerde bijmengingen in omloop te zijn. Vernietig deze, het moet uit het circuit gehaald worden. Heb je eenmaal de routine van het verzamelen, omsmelten en aanbieden aan de kunstraatproducent te pakken, dan hoef je nooit geen vreemde kunstraat meer te kopen. Het scheelt aanzienlijk in aanschafprijs. De prijs van het verwerken tot kunstraat ligt in Duitsland op ongeveer 4 euro per kilo bij een opdracht van 10 of 20 kilo was. Het minimum verschilt per aanbieder. 

Het is bij sommige aanbieders ook mogelijk om 5,1 mm of 4,9 mm te laten vervaardigen. Ook andere formaten van kunstraatvellen is soms mogelijk. Ik maak hier al 20 jaar tot volle tevredenheid gebruik van. Gelukkig woon ik dicht bij de Duitse grens en is DHL dus dichtbij. In Duitsland mag je dozen tot 31,5 kilo aanbieden, in Nederland tot 20 kilo. In Geffen zit Robert Schuurmans, hier kun je kleinere partijen was om laten zetten tot 5,4 mm kunstraat. 

Mochten er in Nederland ook nog andere aanbieders zijn voor bovengenoemde prijzen per kilo, dan hoor ik het graag. De professionele wasverwerkingsbedrijven verhitten bovendien de was zodanig hoog dat alle sporen van vuilbroed en dergelijke dood gaan. 

Meer info over was en kunstraat? Klik op deze link. 

Ben Som de Cerff, hobby-imker en docent bijenteelt