Ik heb de indruk dat er dit jaar veel tweejarige moeren stil gewisseld worden. Vrijwel alle moeren uit 2019 worden de afgelopen maanden stil gewisseld, dit betreft zowel KI-moeren als standbevruchte moeren. Gelukkig zijn mijn moeren allemaal gemerkt, anders zou je het uberhaupt niet opmerken dat er gewisseld is. 

Toch is het belangrijk om te weten hoe oud je moeren zijn. Ze presteren namelijk het beste in het jaar volgend op het geboortejaar. Een moer geboren in 2020 presteert het beste in 2021. Maar ook in 2022 zal ze nog goed kunnen presteren, echter met een grote kans dat ze in dat jaar ook weer vervangen wordt door een dochter. Houd je een dergelijke moer uit 2020 nog aan in het winterseizoen van 2022/2023 dan loop je enig risico op winterverliezen. Mocht ze de winter van 2022/2023 overleven dan presteert ze vaak minder en door minder eitjes te leggen, is haar feromoonproductie ook lager met grotere kans op zwermcellen in mei en juni. 

In diverse kasten ben ik de afgelopen maand wisseldoppen of een moeder en dochter samen tegengekomen. Laat die paar wisselcellen, die je mocht tegenkomen, altijd staan. Het zijn er in de regel tot maximaal zes. Meestal 2 of 3. 

In deze video kwam ik moeder en dochter tegen. Volgend jaar maart zie ik wel verder. 

Een ander stil verlopend fenomeen betreft stille roverij. Je merkt er eigenlijk weinig van, tot het moment dat je het gewicht van de kasten of kastjes controleert en het vlieggedrag gaat obverseren. Blijkbaar hebben rovende bijen door hun aanhoudende pogingen om in kastjes binnen te dringen uiteindelijk een keertje succes en vertellen hun drachtbron door wanneer ze thuis komen. In dit geval betreft het een miniplus-volkje dat tussen drie andere kastjes staat. Blijkbaar is hun verdediging niet voldoende en wordt zo de voorraad wintervoer ontvreemdt. Overdag loopt het gewicht van het kastje drastisch terug, terwijl ik het in de avond/nacht door bij te voeren probeer te herstellen. Blijft het onontdekt - wat me bij een andere kastje overkwam - dan komt het volk om vanwege honger. Gelukkig kon ik nog net op tijd de koningin redden temidden van drie raampjes bijen. 

De rovende bijen hebben gladde en daardoor zwart glimmende achterlijven, hetgeen ontstaat door het voortdurende vechten wat ze doen. Hierdoor verliezen ze hun haren en gaan dan glimmen. Een verschijnsel dat ook voorkomt bij zwartzucht (ABPV of CBPV), echter daarvan is hier geen sprake.

In de schemering wanneer de andere kasten in rust zijn, wordt dit ene volk nog steeds bevlogen. Vanwege de gevechten bij de zeer kleine vliegopening blijft het druk door het komen en gaan van rovers. Vanavond zal ik dit kastje afsluiten en morgenochtend verplaatsen naar een andere bijenstand. 

Gezien de matige verdediging valt deze moer uiteraard af voor de verdere nateelt. 

Ben Som de Cerff, hobby-imker en docent koninginnenteelt